تبلیغات

قالب وبلاگ

روابط عمومی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارومیه - دکتر جوانپور:دانشگاه آزاد؛ کالبدی با واحدهای پیوسته
» تعداد مطالب :
» تعداد نویسندگان :
» آخرین بروز رسانی :
» بازدید امروز :
» بازدید دیروز :
» بازدید این ماه :
» بازدید ماه قبل :
» بازدید کل :
» آخرین بازدید :




«دانشگاه آزاد اسلامی » در چند سال گذشته در کانون توجهات قرار گرفته است. تحقیق و تفحص از دانشگاه آزاد اسلامی، وقفی شدن دانشگاه آزاد و لغو آن ، تغییر اساسنامه و ترکیب هیئت امناء و رئیس این دانشگاه سبب شد که کارنامه این دانشگاه بیش از پیش مورد بررسی قرار گیرد.

-اهداف و رسالت‌های دانشگاه آزاد اسلامی در زمان شکل‌گیری چه بوده است؟

بی‌شک دانشگاه آزاد اسلامی منشاء خدمات شایانی در کشور بوده است. دانشگاه آزاد اسلامی، فرصتی برای خیل عظیم دانشجویان مشتاق تحصیلات تکمیلی و عالیه فراهم آورده است. در بسیاری جاها هم نقش دانشگاه آزاد اسلامی بسیار پررنگ است. به‌عنوان‌مثال فارغ‌التحصیلان رشته‌های حقوق دانشگاه آزاد اسلامی در قوه قضائیه مشغول قضاوت و وکالت هستند. رشته معماری هم از اولین رشته‌های دانشگاه آزاد اسلامی است. بسیاری از معماران و مهندسان عمران شهر و کشور از دانشگاه آزاد اسلامی اخذ مدرک کرده‌اند؛ و یا در رشته‌های پرستاری، مامایی، پزشکی و …؛ که فارغ‌التحصیلان موفقی از این دانشگاه داشته‌ایم. در کل می‌توان گفت: دانشگاه آزاد اسلامی پاسخ گوی بسیاری از نیازهای کشور بوده و هست و در صورت عدم وجود دانشگاه آزاد اسلامی ما با مشکلات بسیاری مواجه بودیم. دانشگاه آزاد اسلامی به تربیت نیروی انسانی بسیار کمک کرده است. یکی از رسالت‌های دانشگاه تربیت نیروی انسانی است و جز آن می‌توان تولید علم را نام برد که می‌تواند منتهی به تولید ثروت شود. شرکت‌های دانش‌بنیان، مراکز رشد، فن‌آوری و پارک‌های علم و فن‌آوری و … از دیگر رسالت‌های دانشگاه‌هاست و تربیت نیروی انسانی صرفاً یکی از این‌هاست. دانشگاه آزاد اسلامی اگر هم به رسالت‌های دیگرش نائل نشده باشد حداقل در تربیت نیروی انسانی مؤثر بوده است و به نیازهای جامعه پاسخ داده است.

-برنامه و اهداف دانشگاه آزاد اسلامی با توجه به مقتضیات جامعه متوجه چه نکاتی است؟

برنامه دانشگاه در دهه چهارم پرداختن به کیفیت، تولید علم، راه‌اندازی و بهره‌برداری از شرکت‌های دانش‌بنیان و مراکز رشد و … دانشگاهی که سی سال است تشکیل‌شده است در قیاس با دانشگاه سراسری تبریز که بالغ‌ بر ۶۰ سال سابقه دارد و دانشگاه سراسر تهران ۷۰ سال سابقه آموزش دارد. حجمِ داوطلبین در دوره‌های مختلف به‌اندازه‌ای زیاد شده است که دانشگاه برای استقبال، برای بومی‌سازی و احداث و تأمین خوابگاه و سایر امکانات دانشجویان اقدام کرده و فضایی ایجاد کرده است که دانشجویان بتوانند در اکثر نقاط کشور بتوانند به ادامه تحصیل در رشته‌های مختلف بپردازند. در استان ما بیش از سی واحد دانشگاه آزاد اسلامی وجود دارد؛ و این نشان‌دهنده جذبه دانشگاه آزاد اسلامی برای مشتاقان ادامه تحصیل است. ولی در مقطع کنونی اقبال عمومی به سمت تحصیلات تکمیلی در سطح کارشناسی ارشد و دکتری بیشتر شده است.

-دانشگاه آزاد اسلامی چه تمهیداتی را برای ایجاد مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری برای واحدهای خود در نظر گرفته است؟

طبق برنامه پنج‌ساله که باید ۱۵ درصد ظرفیت آموزش عالی کشور به تحصیلات تکمیلی اختصاص یابد. ولی باوجود توسعه‌های اخیر هنوز به ۱۵ درصد نرسیده‌ایم. از طرفی هم دانشگاه آزاد اسلامی سعی کرده است که همزمان این کار را انجام دهد. چراکه دانشگاه آزاد اسلامی‌مانند دانشگاه دولتی نیست که برای افزایش ظرفیت جذب دانشجو نیاز به اعتبار اولیه داشته باشد. چراکه افزایش ظرفیت مستلزم احداث ساختمان، جذب استاد، کارمند، تأمین حقوق و … است که لازمه تمامی این‌ها تأمین اعتبار اولیه است؛ و این‌ها برای دانشگاه‌های دولتی زمان‌بر است؛ و البته شکل ایدئال هم باید به این شکل باشد ولی دانشگاه آزاد اسلامی همه این کارها را در کنار هم انجام می‌دهد.

یعنی همزمان با جذب دانشجو تمامی این کارها را هم انجام می‌دهد. دلیل هم این است که دانشگاه آزاد اسلامی خصوصی است و درآمدی جز شهریه دانشجویان ندارد؛ و این‌یکی از ایرادهای اساسی دانشگاه آزاد اسلامی است چراکه باعث کمی گرایی می‌شود یعنی برای جذب درآمد بیشتر ناچار از افزایش ظرفیت دانشجویان می‌شود.

-سیاست دانشگاه آزاد اسلامی ر ارتباط با درآمدزایی در سال‌های اولیه چه بوده است و اینک چه راهکارهایی را برای درآمدزایی به‌غیراز شهریه در نظر گرفته‌اید؟

وقتی در مقطع کاردانی و کارشناسی گرایش دانشجویان کم باشد به‌ناچار دانشگاه آزاد اسلامی به سراغ افزایش ظرفیت تعداد دانشجویان می‌رود. ولی در حال حاضر دانشگاه تغییر سیاست داده است بدین شکل که بناتر ابلاغیه دانشگاه آزاد اسلامی باید ۱۲ درصد درآمد دانشگاه باید تا پایان سال ۹۳ از ناحیه‌ای به‌جز شهریه دانشجویان باشد و تا سال ۹۶ این درآمد باید تا ۵۰ درصد هم برسد؛ یعنی ما ملزم به این شده‌ایم که ۵۰ درصد درآمدهایمان از بخشی به‌جز شهریه تأمین شود؛ یعنی اگر ما برای امسال ۱۰۰ میلیون تومان هزینه لازم داریم باید ۵۰ میلیون آن را باید از منابع دیگری تأمین کنیم تا دانشگاه از کمی گرایی خارج شود؛ و اما این منابع درآمدزایی از کانال تولید علم انجام می‌شود که شامل سرمایه‌گذاری در شرکت‌های دانش‌بنیان است تا دانشگاه آزاد اسلامی بتواند از آن طریق صاحب منابع درآمدی بشود که شامل طرح‌های تحقیقاتی برون دانشگاهی است؛ که هم نیاز کشور را تأمین کند و هم دانشگاه خود صاحب درآمد شود و لازمه این امر، جذب هیئت‌علمی باکیفیت و مراکز رشد و حمایت دانشگاه از موسی‌ات دانش‌بنیان است که منتهی به درآمدزایی شود. به‌عنوان‌مثال اگر داروئی را دانشجویان کشف کردند از ایده به فاز تولید و تولید انبوه و توزیع در سراسر کشور برسد و چون منشان این امر دانش‌بنیان است دولت هم از این امر حمایت می‌کند؛ و چنانچه دانشگاه آزاد اسلامی بر روی این امر سرمایه‌گذاری هم بکند منتج به درآمدزایی بشود. در صورت تمایل دانشگاه بدین سمت دیگر برای درآمدزایی نیازمند جذب دانشجو نخواهد بود. منبع درآمدزایی دانشگاه‌های موفق دنیا از شهریه دانشجو تأمین نمی‌شود و زیر چتر حمایت دولت هم نیستند و نیاز کشور ما هم در حال حاضر همین است. با چنین برنامه‌ای دانشگاه آزاد اسلامی در شرایط تحریم‌های کنونی هم به اقتصاد کشور کمک می‌کند و هم بخشی از نیازهای جامعه را برطرف می‌کند. متأسفانه، پلی بین دانشگاه و جامعه و صنعت زده نشده است. تنها راه برون‌رفت از کمی گرایی همین امر است.

-آیا دانشگاه آزاد واجد زمینه‌های لازم برای پذیرش دانشجو با توجه به اقبال به مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری است؟

باید گفت؛ دلیل دیگر افزایش ظرفیت دانشگاه آزاد اسلامی در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری به علت اقبال عمومی بدین سمت است. در صورتی عدم افزایش ظرفیت تحصیلات تکمیلی در دانشگاه آزاد اسلامی دانشجویانی که مایل به ادامه تحصیل هستند برای ادامه تحصیل به خارج از کشور روی می‌آورند. چنانچه در حال حاضر دانشگاه‌های ترکیه، آذربایجان و ارمنستان مملو از دانشجویان ایرانی هستند. آیا دانشگاه آزاد اسلامی قادر به تربیت دانشجویان در حد آذربایجان و ارمنستان هم نیست؟

-برخی از منتقدان بر این باورند که مقاطع فوق‌لیسانس و دکتری دانشگاه آزاد دارای کیفیت مطلوب نیست؛ پاسخ شما به این انتقادات چیست؟

سیاسی شدن این روند، بازتاب خوبی نخواهد داشت. در صورتی‌که به دانشگاه آزاد اسلامی مجال و فرصت داده شود می‌تواند زمینه این تحصیلات را در داخل کشور فراهم کند. وزارت علوم تا اردیبهشت ۹۴ به دانشگاه آزاد اسلامی فرصت داده است، تا در رشته‌هایی که دانشجو برای تحصیلات تکمیلی جذب کرده است با فراهم آوردن زمینه‌های لازم امکان تمدید مجوزها را به وجود بیاورد و در صورت فراهم نشدن شرایط لازم، جلو جذب دانشجو در مقاطع مذکور به‌صورت قانونی گرفته خواهد شد؛ و این شرایط شامل جذب هیئت‌ علمی متخصص، فضا، آزمایشگاه و … است که البته این‌یک سیکل منطقی است. دانشگاه‌های غیرانتفاعی باوجود فقر هیئت‌علمی، فضای لازم و آزمایشگاه، تعداد قابل‌توجهی دانشجو جذب می‌کند درحالی‌که اهتمام دانشگاه آزاد اسلامی برای هیئت‌علمی و فراهم آوردن سایر شرایط لازمه بسیار بالاست؛ بنابراین سیاسی سازی قضیه دانشگاه آزاد اسلامی مقرون به ثواب نیست.

-با توجه به اینکه واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی بر اساس قانون مجزا از یکدیگر هستند آیا تعامل بین واحدی در جهت افزایش کیفیت علمی این واحدها وجود دارد؟

دانشگاه آزاد اسلامی در کلیت خودش، یک مجموعه هست، چنانچه وقتی ما در واحد اسکو جذب دانشجو می‌کنیم واحد تبریز پشتیبان واحد مذکور است. در برخی موارد می‌تواند واحد مرکزی هم هیئت‌علمی را تأمین کند و هم آزمایشگاه‌هایش را در اختیار واحدهای دیگر بگذارد. ما به دانشگاه پیام نور استان، به چشم مجموعه‌ای متمرکز نگاه می‌کنیم ولی در خصوص دانشگاه آزاد اسلامی به دانشگاه اسکو گفته می‌شود فاقد امکانات لازم است درصورتی‌که واحد دانشگاه آزاد اسلامی تبریز که دانشگاه مادر است از این واحدهای جنبی حمایت می‌کند؛ بنابراین امکانات کلی استان برای جذب این تعداد دانشجوی دانشگاه آزاد اسلامی کافی است. شاید به ذهن متبادر شود که آیا دانشگاه ممقان واجد امکانات لازمه برای مقطع دکتری هست؟ شاید این دانشگاه به‌ تنهایی این پتانسیل را نداشته باشد ولی دانشگاه‌های دیگر با، هم پوشانی‌های لازم این پتانسیل را برای دانشگاه ممقان را فراهم می‌آورند؛ بنابراین نیاز به نگاه استانی و کلی است تا بتوانیم به واقعیت امر پی ببریم. در استان آذربایجان غربی نیز دانشگاه‌های ارومیه و مهاباد و … در کل استان پتانسیل‌های لازمه برای جذب دانشجویان را دارد. شورای انقلاب فرهنگی به دانشگاه آزاد اسلامی، استانی نگاه می‌کند. چنانچه سیاست‌گذاری‌های واحدها در هیئت‌ امنای استانی انجام می‌شود. به‌عنوان‌مثال بنده در ارومیه دبیر هیئت‌ امنای استان، رئیس هیئت جذب استان و رئیس دانشگاه ارومیه هم هستم. ما اکنون به دنبال احداث آزمایشگاه‌های استانی هستیم که سرویس‌دهی آن‌ها به‌کل واحدهای استان است. در حال حاضر نیاز به تحصیلات عالی و تکمیلی در دانشگاه‌های کشور احساس می‌شود به‌عنوان‌مثال در منطقه آزاد در پردیس‌های دانشگاهی دانشجو بیش از صد میلیون تومان هزینه می‌کند برای تحصیل در رشته پزشکی عمومی، دندانپزشکی و داروسازی و … درست است که در جلفا و منطقه آزاد ارس بیمارستان وجود ندارد ولی دانشگاه علوم پزشکی تبریز از این واحدها حمایت می‌کند.

-آیا هزینه‌های تحصیل در دانشگاه‌های آزاد اسلامی علی‌الخصوص در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری، بالا نیست؟

 درصورتی‌که دانشجویان امکانی برای این تحصیلات نداشته باشند چندین برابر همین مبلغ را در کشورهای دیگر هزینه می‌کنند تا در کشورهای دیگر ادامه تحصیل دهد که منجر به مشکلات فرهنگی و خروج ارز از کشور می‌شود؛ بنابراین ما باید به این تقاضاهای تحصیلی بتوانیم پاسخگو باشیم.

-روند فعلی جذب دانشجو در دانشگاه‌های کشور بر اساس معیارهای علمی جهانی است؟

 ما امیدواریم که در آینده ورود به دانشگاه‌ها بسیار سهل و آسان ولی فارغ‌التحصیلی بسیار سخت باشد. چنانچه در کشورهای دیگر امکان تحصیلات عالی برای همه فراهم است و کنکور وجود ندارد ولی در دانشگاه‌ها به‌ قدری به کیفیت آموزش اهمیت داده می‌شود که اگر دانشجویی استعداد و همت کافی نداشته باشد قادر به ادامه تحصیل نباشد و حتی اخراج شود و یا اینکه از ارائه مدرک به وی ممانعت به عمل آید. قبول داریم که نگرانی در کیفیت آموزش وجود دارد ولی از دیگر سو دانشگاه آزاد اسلامی ۱۵درصد، ظرفیتِ تحصیلات تکمیلی را پوشش نداده است. وزارت علوم گسترش پیداکرده است به‌طوری‌که دانشگاه پیام نور دانشجوی فوق‌لیسانس جذب می‌کند و دولت پیشین نیز به دانشگاه‌های علمی کاربردی مجوز دکتری داده است بااین‌ وجود کل تحصیلات تکمیلی کلیه دانشگاه‌های (۱۵درصد) را پوشش نمی‌دهد. ۸۵درصد پشت کنکور می‌مانند ولی امکان تحصیل برای آن‌ها وجود ندارد.

منبع خبر : سایت هم نوا




:: مرتبط با: اخبار دانشگاه ,
نویسنده : سعید فهیمی
تاریخ : چهارشنبه 3 دی 1393